Baş sekretaryň metbugat wekiliniň orunbasary Farhan Al-Hakyň şu günki günortanky brifinginiň sözme-söz ýazgysy aşakda berilýär.
Salam hemmelere, günüňiz haýyrly bolsun. Şu günki myhmanymyz BMG-niň Gaitidäki ynsanperwer kömek koordinatory Ulrika Riçardson. Ol gyssagly çagyryş barada täze maglumat bermek üçin Port-o-Prensden bize wirtual görnüşde goşular. Düýn bu çagyryşy yglan edendigimizi ýadyňyzdamy?
Baş sekretar şu hepdäniň ahyrynda tamamlanjak Taraplaryň Konferensiýasynyň (COP27) ýigrimi ýedinji mejlisi üçin Şarm El Şeýhe gaýdyp gelýär. Ol mundan öň Indoneziýanyň Bali şäherinde G20 sammitiniň sanly özgertme mejlisinde çykyş etdi. Onuň aýtmagyna görä, dogry syýasat bilen sanly tehnologiýalar, esasanam iň garyp ýurtlar üçin, öň hiç haçan bolmadyk derejede durnukly ösüşiň hereketlendiriji güýji bolup biler. “Bu has uly baglanyşygy we az sanly böleklenmäni talap edýär. Sanly bölünişigiň üstünden has köp köprüleri we az päsgelçilikleri talap edýär. Adaty adamlar üçin has uly awtonomiýa; az kemsitmeleri we ýalňyş maglumatlary” diýip, Baş sekretar aýtdy we liderlik we päsgelçilikler bolmadyk sanly tehnologiýalaryň hem uly zyýan ýetirmek mümkinçiligine eýedigini sözüne goşdy. hasabatda aýdylýar.
Sammitiň çäklerinde Baş sekretar Hytaý Halk Respublikasynyň Başlygy Si Szinpin we Ukrainanyň Indoneziýadaky ilçisi Wasiliý Hamianin bilen aýratynlykda duşuşdy. Bu mejlislerden okalan makalalar size berildi.
Şeýle hem, düýn agşam Baş sekretaryň Polşa topragynda raketa partlamalary baradaky habarlardan örän aladalanýandygyny aýdan beýanatymyzy görersiňiz. Ol Ukrainadaky urşuň güýçlenmeginiň öňüni almagyň hökman zerurdygyny aýtdy.
Ýeri gelende aýtsak, Ukrainadan has köp maglumat aldyk, ynsanperwer kärdeşlerimiz bize raketa hüjümleriniň tolkunyndan soň ýurduň 24 sebitinden azyndan 16-synyň we millionlarça adamyň elektrik energiýasy, suwy we ýylylygy bolmazdan galandygyny aýdýarlar. Raýat infrastrukturasyna ýetirilen zyýan howanyň temperaturasy nöfden aşak düşen möhüm pursatda ýüze çykdy we Ukrainanyň berk gyşynda adamlar öýlerini ýyladyp bilmeseler, uly ynsanperwer krizisiniň döremeginden howatyrlandy. Biz we ynsanperwer hyzmatdaşlarymyz uruşdan göçürilenleriň ýerleşýän ýerleri üçin ýyladyş ulgamlaryny goşmak bilen adamlary gyşky üpjünçilik bilen üpjün etmek üçin gije-gündiz işleýäris.
Şeýle hem Howpsuzlyk Geňeşiniň Ukraina boýunça mejlisiniň şu gün sagat 15:00-da geçiriljekdigini bellemek isleýärin. Syýasy işler we parahatçylygy gurmak boýunça Baş sekretaryň orunbasary Rozmari DiKarlonyň Geňeşiň agzalaryna maglumat bermegine garaşylýar.
Afrika boýunça Baş sekretaryň kömekçisi, Syýasy işler departamentiniň, Parahatçylyk gurmak işleri departamentiniň we Parahatçylyk operasiýalary departamentiniň kärdeşimiz Marta Poppi şu gün irden Howpsuzlyk Geňeşine G5 Sahel toparyny tanyşdyrdy. Ol Saheldäki howpsuzlyk ýagdaýynyň soňky brifinginden bäri ýaramazlaşmagyny dowam etdirýändigini aýtdy we munuň raýat ilata, esasanam aýallara we gyzlara täsir edýändigini nygtady. Hanym Pobi kynçylyklara garamazdan, Sahel üçin uly bäşlik bilelikdäki güýçleriň Saheldäki howpsuzlyk meselelerini çözmekde sebitleýin liderligiň möhüm bölegi bolup galýandygyny gaýtalady. Geljege seredip, ol bilelikdäki güýçleriň täze operasiýa konsepsiýasynyň göz öňünde tutulýandygyny sözüne goşdy. Bu täze konsepsiýa üýtgeýän howpsuzlyk we ynsanperwerlik ýagdaýyna we goşunlaryň Maliden çykarylmagyna, şol bir wagtyň özünde goňşy ýurtlar tarapyndan geçirilýän ikitaraplaýyn operasiýalara ünsi çeker. Ol Howpsuzlyk Geňeşiniň yzygiderli goldawy baradaky çagyryşymyzy gaýtalady we halkara jemgyýetçiligini sebitiň halklary bilen umumy jogapkärçilik we raýdaşlyk ruhunda gatnaşmagy dowam etdirmäge çagyrdy.
BMG-niň Sahel şäherindäki ösüş boýunça ýörite utgaşdyryjysy Abdoulaye Mar Diýe we Birleşen Milletler Guramasynyň Bosgunlar boýunça agentligi (UNHCR) howanyň üýtgemeginiň öňüni almak we oňaýlaşdyrmak üçin gyssagly maýa goýumlary goýulmasa, ýurtlaryň onlarça ýyllap dowam edýän ýaragly çaknyşyklara we howanyň ýokarlanmagy, serişdeleriň ýetmezçiligi we azyk howpsuzlygynyň ýetmezçiligi sebäpli has-da güýçlenýän göçmelere sezewar bolmagynyň howpuny duýdurýarlar.
Howa adatdan daşary ýagdaýy, gözegçilik edilmese, Sahel jemgyýetlerine has-da howp salar, sebäbi weýran ediji siller, gurakçylyk we yssy tolkunlar adamlary suwa, iýmite we ýaşaýyş serişdelerine elýeterliliginden mahrum edip, çaknyşyklaryň töwekgelçiligini güýçlendirip biler. Bu bolsa ahyrsoňy has köp adamy öýlerini terk etmäge mejbur eder. Doly hasabat internetde elýeterlidir.
Kongo Demokratik Respublikasynda ynsanperwer kärdeşlerimiz bize Kongo goşuny bilen M23 ýaragly toparynyň arasyndaky dowam edýän söweşler sebäpli Demirgazyk Kiwunyň Rutshuru we Nyiragongo sebitlerinde has köp adamyň göçürilendigini habar berdiler. Hyzmatdaşlarymyzyň we häkimiýetlerimiziň maglumatlaryna görä, bary-ýogy iki günüň dowamynda, 12-13-nji noýabrda, welaýat paýtagty Gomanyň demirgazygynda 13 müň töweregi göçürilen adam barada habar berildi. Şu ýylyň mart aýynda zorlukly wakalaryň başlanmagyndan bäri 260 müňden gowrak adam göçürildi. Diňe Nyiragongo sebitinde takmynan 128 müň adam ýaşaýar, olaryň tas 90 göterimi 60 töweregi köpçülikleýin merkezde we wagtlaýyn lagerlerde ýaşaýar. 20-nji oktýabrda söweşleriň täzeden başlanmagyndan bäri, biz we hyzmatdaşlarymyz 83 müň adama azyk, suw we beýleki zatlar, şeýle hem saglyk we gorag hyzmatlary bilen kömek berdik. Çagalary goramak işgärleri tarapyndan 326-dan gowrak ýeke-täk çaga bejergi aldy we bäş ýaşdan kiçi 6000-e golaý çaga ýiti iýmit ýetmezçiligi üçin barlandy. Hyzmatdaşlarymyzyň çaklamalaryna görä, söweşleriň netijesinde azyndan 630 000 raýatyň kömege mätäç bolar. Olaryň 241 000-sine kömek etmek üçin eden 76,3 million dollarlyk çagyryşymyz häzirki wagtda 42% maliýeleşdirildi.
Merkezi Afrika Respublikasyndaky parahatçylyk söýüji kärdeşlerimiz şu hepde Birleşen Milletler Guramasynyň Merkezi Afrika Respublikasyndaky Köpugurly Integrasiýa Durnuklaşdyrma Missiýasynyň (MINUSCA) goldawy bilen Goranmak we Goşun Dikeltmek ministrliginiň Afrikanyň Ýaragly Güýçlerine uýgunlaşmaga we şu günki howpsuzlyk meselelerini çözmäge kömek etmek üçin goranmak meýilnamasynyň gözden geçirilişine başlandygyny habar berýärler. BMG-niň parahatçylyk söýüjileriniň we Merkezi Afrika güýçleriniň serkerdeleri şu hepde Uakaga welaýatynyň Birao şäherinde bilelikde uzak aralykly patrullary we irki duýduryş mehanizmlerini dowam etdirmek bilen birlikde gorag tagallalaryny güýçlendirmek üçin hyzmatdaşlygy güýçlendirmek üçin ýygnandylar. Şol bir wagtyň özünde, howpsuzlyk ýagdaýy umuman asuda bolup galandygy we aýry-aýry wakalar bolandygy sebäpli, parahatçylyk söýüjiler soňky hepde operasiýalaryň geçirilýän ýerinde 1700 töweregi patrul geçirdiler diýip, missiýa aýtdy. BMG-niň parahatçylyk söýüjileri 46 gün bäri dowam edýän we ýaragly toparlaryň jenaýatçylygyny we zorlukly hereketini azaltmaga kömek eden Zamba operasiýasynyň çäginde ýurduň günortasyndaky iň uly maldarçylyk bazaryny ele geçirdiler.
Birleşen Milletler Guramasynyň Günorta Sudandaky Missiýasynyň (UNMISS) täze hasabatynda 2022-nji ýylyň üçünji çärýeginde geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende, asuda ilata garşy zorluklaryň 60% we asuda ilata garşy pidalaryň 23% azalandygy görkezilýär. Bu azalma, esasan, Ekwator sebitinde asuda ilata garşy pidalaryň sanynyň azalmagy bilen baglanyşyklydyr. Günorta Sudanyň ähli ýerinde BMG-niň parahatçylyk goraýjy güýçleri çaknyşyklaryň anyklanan ojaklarynda goragly zolaklary döretmek arkaly jemgyýetleri goramagyny dowam etdirýärler. Missiýa ýerli, döwlet we milli derejelerde gyssagly we işjeň syýasy we jemgyýetçilik maslahatlaşmalaryna gatnaşmak arkaly ýurduň ähli ýerinde dowam edýän parahatçylyk prosesini goldamagyny dowam etdirýär. Baş sekretaryň Günorta Sudan boýunça ýörite wekili Nikolas Haýsom BMG-niň missiýasynyň çärýekde asuda ilata täsir edýän zorluklaryň azalmagyndan ruhlanýandygyny aýtdy. Ol pese gaçmagyň dowam etmegini isleýär. Internetde has köp maglumat bar.
BMG-niň Adam hukuklary boýunça ýokary komissary Wolker Türk şu gün Sudana resmi saparyny tamamlady, bu onuň Ýokary komissar hökmünde ilkinji saparydyr. Metbugat maslahatynda ol syýasy prosese gatnaşýan ähli taraplary ýurtda raýat hökümdarlygyny dikeltmek üçin mümkin boldugyça çalt işlemäge çagyrdy. Jenap Türk BMG-niň Adam hukuklary boýunça müdirliginiň adam hukuklaryny goldamak we goramak, kanunyň hökmürowanlygyny goldamak, hukuk özgertmelerini goldamak, adam hukuklarynyň ýagdaýyna gözegçilik etmek we hasabat bermek, şeýle hem raýat we demokratik giňişligiň pugtalanmagyny goldamak üçin Sudanyň ähli taraplary bilen işleşmäge taýýardygyny aýtdy.
Efiopiýadan hoş habarymyz bar. 2021-nji ýylyň iýun aýyndan bäri ilkinji gezek Birleşen Milletler Guramasynyň Bütindünýä Azyk Maksatnamasynyň (BDM) kerweni Gonder ýoly boýunça Tigraý sebitiniň Maý-Tsebri şäherine geldi. Ýakyn günlerde Maý-Tsebri jemgyýetlerine jany halas ediji azyk kömegi eltiler. Kerwen şäheriň ýaşaýjylary üçin 300 tonna azyk bilen 15 ýük ulagyndan ybaratdy. BDM ähli geçelgeler boýunça ýük ulaglaryny iberýär we gündelik ýol gatnawynyň giň möçberli işleri dowam etdirjekdigine umyt edýär. Bu parahatçylyk ylalaşygyna gol çekilenden bäri awtoulag kerweniniň ilkinji hereketidir. Mundan başga-da, BDM tarapyndan dolandyrylýan Birleşen Milletler Guramasynyň Ynsanperwer Howa Gullugynyň (BGHG) ilkinji synag uçuşy şu gün Tigraýyň demirgazyk-günbataryndaky Şire geldi. Gyssagly ýagdaýlara goldaw bermek we jogap bermek üçin zerur bolan işgärleri ýerleşdirmek üçin ýakyn günlerde birnäçe uçuş meýilleşdirilýär. BDM ynsanperwer işgärleriň sebite girip-çykmagy we möhüm lukmançylyk serişdelerini we azyk önümlerini eltmegi üçin ähli ynsanperwer jemgyýetiniň Mekle we Şire ýolagçy we ýük gatnawlaryny mümkin boldugyça çalt dikeltmeginiň zerurdygyny nygtaýar.
Şu gün Birleşen Milletler Guramasynyň Ilat Gaznasy (BMGFPA) Afrika şahyndaky aýallar we gyzlar üçin jany halas edýän reproduktiw saglyk we gorag hyzmatlaryny giňeltmek üçin 113,7 million dollarlyk çagyryş bilen çykyş etdi. BMGFPA-nyň maglumatlaryna görä, sebitde öň görülmedik gurakçylyk 36 milliondan gowrak adamy gyssagly ynsanperwer kömege mätäç etdi, şol sanda Efiopiýada 24,1 million, Somaliýada 7,8 million we Keniýada 4,4 million adam. BMGFPA duýdurýar, tutuş jemgyýetler krizisiň agyr zyýanyny çekýärler, ýöne köplenç aýallar we gyzlar kabul ederliksiz derejede ýokary töleg töleýärler. Suwsuzlyk we açlyk 1,7 milliondan gowrak adamy iýmit, suw we esasy hyzmatlary gözläp öýlerinden gaçmaga mejbur etdi. Köpüsi güýçli gurakçylykdan gaçmak üçin köp günläp ýa-da hepdeläp ýören enelerdir. BMGFPA-nyň maglumatlaryna görä, sebitde maşgala meýilnamalaşdyryş we ene saglygy ýaly esasy saglyk hyzmatlaryna elýeterlilik agyr täsir etdi we indiki üç aýyň dowamynda çaga dogurjak 892,000-den gowrak göwreli aýal üçin ýaramaz netijelere getirip biler.
Şu gün Halkara sabyrlylyk güni. 1996-njy ýylda Baş Assambleýa Halkara günlerini yglan etmek barada karar kabul etdi, bu günler, hususan-da, medeniýetleriň we halklaryň, şeýle hem çykyş edýänler bilen köpçülikleýin habar beriş serişdeleriniň arasynda özara düşünişmegi ösdürmäge gönükdirilendir.
Ertir meniň myhmanlarym BMG-niň Suw hojalygy boýunça wise-prezidenti Ýohannes Kallmann we UNICEF maksatnamasynyň Suw we Sanitariya bölüminiň sanitariýa we gigiýena bölüminiň başlygy Ann Tomas bolar. Olar 19-njy noýabrda geçiriljek Bütindünýä hajathana gününiň öňüsyrasynda size maglumat bermek üçin şu ýerde bolarlar.
Sorag: Farhan, sag boluň. Ilki bilen, Baş sekretar Hytaýyň Sinjan sebitindäki adam hukuklarynyň bozulmagy barada Prezident Si Szinpin bilen gürleşdimi? Ikinji soragym: Eddi düýn sizden Siriýadaky Al-Hol lagerinde iki kiçijik gyzyň kellesiniň kesilmegi barada soranda, siz munuň ýazgarylmalydygyny we derňelmelidigini aýtdyňyz. Derňew geçirmek üçin kime jaň etdiňiz? Sag boluň.
Wise-spiker: Ilkinji derejede Al-Khol lageriniň jogapkär edaralary muny etmeli we biz olaryň näme etjekdigini göreris. Baş sekretaryň duşuşygyna gelende, men siziň duşuşygyň ýazgylaryna göz aýlamagyňyzy isleýärin, ony doly çap etdik. Elbetde, adam hukuklary meselesinde Baş sekretaryň Hytaý Halk Respublikasynyň dürli resmileri bilen duşuşyklarynda muny gaýta-gaýta agzaýandygyny görersiňiz.
S: Bolýar, men diňe düşündiriş berdim. Okamalarda adam hukuklarynyň bozulmagy barada hiç zat aýdylmady. Men diňe onuň bu meseläni Hytaýyň Prezidenti bilen ara alyp maslahatlaşmagyň zerur däldigini pikir edýändigini bilmek isleýärin?
Wise-spiker: Biz adam hukuklary meselesini dürli derejelerde, şol sanda Baş sekretaryň derejesinde ara alyp maslahatlaşýarys. Bu okalyşa goşjak zadym ýok. Edie?
Habarçy: Men muny biraz nygtamak isleýärin, sebäbi men hem şuny soraýaryn. Bu Baş sekretaryň Hytaýyň başlygy bilen duşuşygynyň uzyn okalyşyndan göze ilýän goýberilen zatdy...
Sözçüniň orunbasary: Adam hukuklarynyň Baş sekretaryň gozgan meseleleriniň biri bolandygyna we ol hem, şol sanda Hytaý liderlerine-de gozgandygyna ynanyp bilersiňiz. Şol bir wagtyň özünde, gazet okamak diňe žurnalistlere maglumat bermegiň serişdesi däl, eýsem möhüm diplomatik guraldyr, gazet okamak barada aýtjak zadym ýok.
S: Ikinji sorag. Baş sekretaryň G20-niň dowamynda ABŞ-nyň prezidenti Jo Baýden bilen aragatnaşygy boldymy?
Metbugat sekretarynyň orunbasary: Size aýtjak maglumatym ýok. Görünýän ýaly, olar şol bir duşuşykda bolupdyrlar. Aragatnaşyk gurmak üçin mümkinçilik bar diýip pikir edýärin, ýöne siziň bilen paýlaşjak maglumatym ýok. Hawa. Hawa, Natalýa?
S: Sag boluň. Salam. Meniň soragym düýn Polşada bolan raketa ýa-da howa hüjümi barada. Bu düşnüksiz, ýöne käbirleri... käbirleri munuň Orsýetden gelýändigini aýdýarlar, käbirleri munuň Ukrainanyň howa hüjüminden goranyş ulgamynyň rus raketalaryny zyýansyzlandyrmaga synanyşýandygyny aýdýarlar. Meniň soragym: Baş sekretar bu barada bir beýanat berdimi?
Sözçüniň orunbasary: Biz düýn bu barada beýanat ýaýratdyk. Meniň pikirimçe, men muny şu brifingiň başynda agzadym. Men diňe şol ýerde aýdanlarymyza salgylanmagyňyzy isleýärin. Munuň sebäbini bilmeýäris, ýöne näme bolsa-da, gapma-garşylygyň ýitileşmezligi biziň üçin möhümdir.
Sorag: Ukrainanyň döwlet habar agentligi Ukrinform. Herson azat edilenden soň, Orsýetiň başga bir gynama kamerasynyň tapylandygy habar berilýär. Agressorlar ukrain watançylaryny gynadylar. Birleşen Milletler Guramasynyň Baş sekretary muňa nähili reaksiýa bildirmeli?
Sözçüniň orunbasary: Bolýar, biz adam hukuklarynyň bozulmagy barada ähli maglumatlary görmek isleýäris. Bilşiňiz ýaly, biziň öz Ukrainanyň adam hukuklaryna gözegçilik edýän missiýamyz we onuň ýolbaşçysy Matilda Bogner dürli adam hukuklarynyň bozulmalary barada maglumat berýär. Biz bu barada gözegçilik etmäge we maglumat toplamaga dowam ederis, ýöne bu çaknyşyk wagtynda bolan ähli adam hukuklarynyň bozulmalary üçin jogapkärçilik çekmeli. Seliýa?
SORAG: Farhan, bilşiňiz ýaly, Kot-d'Iwuar öz goşunlaryny MINUSMA-dan [BMT MINUSMA] tapgyrlaýyn çykarmak kararyna geldi. Tussag edilen Kot-d'Iwuar esgerleriniň ahyry näme bolýandygyny bilýärsiňizmi? Meniň pikirimçe, häzir olaryň sany 46 ýa-da 47. Olara näme bolar
Sözçüniň orunbasary: Biz bu iwuarlylaryň boşadylmagy üçin çagyryşlarymyzy we işlerimizi dowam etdirýäris. Şol bir wagtyň özünde, elbetde, biz Kot-d'Iwuaryň MINUSMA-a gatnaşmagy barada hem gürleşýäris we Kot-d'Iwuara BMG-niň parahatçylyk söýüjilik operasiýalaryna edýän hyzmaty we yzygiderli goldawy üçin minnetdardyrys. Emma hawa, biz Mali häkimiýetleri bilen birlikde beýleki meseleleriň üstünde hem işlemegimizi dowam etdireris.
S: Bu barada ýene bir soragym bar. Kot-d'Iwuar esgerleri belli bir tertip-düzgünlere eýermezden dokuz gezek aýlanyp bildiler, bu bolsa Birleşen Milletler Guramasy we missiýa bilen gapma-garşylygy aňladýardy. Bilýäňizmi?
Sözçüniň orunbasary: Biz Kot-d'Iwuar halkynyň goldawyndan habardar. Tussag edilenleriň boşadylmagyny üpjün etmäge ünsi jemleýändigimiz üçin bu ýagdaý barada aýtjak zadym ýok. Abdelhamid, onda dowam edip bilersiňiz.
Habarçy: Sag bol, Farhan. Ilki teswir, soňra sorag. Teswir, düýn men internetde sorag bermäge mümkinçilik bermegiňizi garaşýardym, ýöne siz bermediňiz. Şonuň üçin…
Habarçy: Bu birnäçe gezek boldy. Indi diňe aýtjak bolýanym, eger siz — birinji tapgyrdaky soraglardan soň, bizi garaşdyrmagyň ýerine internete girseňiz, kimdir biri bizi ýatdan çykarar.
Metbugat sekretarynyň orunbasary: Gowy. Internetde gatnaşýanlaryň hemmesine maslahat berýärin, çatda "diskussiýanyň ähli gatnaşyjylaryna" diýip ýazmagy ýatdan çykarmaň. Işdeşlerimiň biri ony görüp, umyt edýärin, ony maňa telefon arkaly ýetirer.
B: Gowy. Indi meniň soragym, Ibtisamyň düýn Şirin Abu Akleniň öldürilmegi bilen baglanyşykly derňewiň gaýtadan açylmagy baradaky soragyndan soň, siz FBI-nyň äden ädimlerini gutlaýarsyňyzmy, bu BMG-niň ysraýyllylaryň derňewde hiç hili ygtybarlylygyna ynanmaýandygyny aňladýarmy?
Sözçüniň orunbasary: Ýok, biz munuň düýpli derňelmelidigini gaýtaladyk, şonuň üçin derňewi öňe ilerletmek üçin edilýän ähli tagallalary minnetdarlyk bilen kabul edýäris. Hawa?
Sorag: Şeýlelikde, Eýran häkimiýetleri protestçiler bilen dialog we ýaraşyk üçin çagyryş edýändigine garamazdan, protestler 16-njy sentýabrdan bäri dowam edýär, ýöne protestçileri daşary ýurt hökümetleriniň agentleri hökmünde garalamak meýli bar. Eýranly garşydaşlaryň hasabyna. Şol bir wagtyň özünde, ýakynda dowam edýän sud prosesiniň çäginde başga üç protestçiniň ölüm jezasyna höküm edilendigi mälim boldy. Siziň pikiriňizçe, BMG-niň, esasanam Baş sekretaryň Eýran häkimiýetlerini eýýäm mejbury çäreleri ulanmazlyga ýa-da olary ýaraşyk prosesine başlamazlyga, aşa güýç ulanmazlyga we şeýle köp ölüm jezasyny bermezliklige çagyrmagy mümkinmi?
Sözçüniň orunbasary: Hawa, biz Eýranyň howpsuzlyk güýçleriniň aşa köp güýç ulanmagy barada birnäçe gezek alada bildirdik. Parahatçylykly ýygnanyşyklara we parahatçylykly protestlere bolan hukuklary hormatlamagyň zerurdygy barada birnäçe gezek aýtdyk. Elbetde, biz ähli ýagdaýlarda ölüm jezasynyň berilmegine garşy çykýarys we Eýran Yslam Respublikasy bilen birlikde ähli ýurtlaryň Baş Assambleýanyň ölüm jezasyny gadagan etmek baradaky çagyryşyna gulak asjakdygyna umyt edýäris. Şonuň üçin biz muny dowam etdireris. Hawa, Deji?
Sorag: Salam Farhan. Ilki bilen, bu Baş sekretar bilen Prezident Si Szinpiniň arasyndaky duşuşygyň dowamydyr. Siz... Taýwandaky ýagdaý barada hem gürrüň etdiňizmi?
Sözçüniň orunbasary: Ýene-de, ýagdaý barada biziň beren yglanymyzdan başga aýtjak zadym ýok, muny kärdeşleriňize aýtdym. Bu örän giňişleýin maglumat we men şu ýerde durup geçmegi makul bildim. Taýwan meselesinde, BMG-niň pozisiýasyny bilýärsiňiz we... BMG-niň Baş Assambleýasynyň 1971-nji ýylda kabul edilen kararyna laýyklykda.
B: Gowy. Iki… Men ynsanperwerlik meseleleri boýunça iki täzelenme soramak isleýärin. Birinjiden, Gara deňiz azyk başlangyjy barada, täzelenmeler barmy ýa-da ýokmy?
Sözçüniň orunbasary: Bu adatdan daşary hereketiň uzaldylmagy üçin köp işledik we onuň geljekki günlerde nähili ösýändigini görmeli bolarys.
Sorag: Ikinjiden, Efiopiýa bilen ýaraşyk dowam edýär. Häzir ol ýerde ynsanperwerlik ýagdaýy nähili?
SPIKERIŇ ORUNBASARY: Hawa, men — aslynda, şu brifingiň başynda bu barada giňişleýin gürrüň etdim. Emma munuň gysgaça mazmuny şundan ybarat: WFP 2021-nji ýylyň iýun aýyndan bäri ilkinji gezek WFP kerweniniň Tigraýa gelendigini bellemekden örän hoşal. Mundan başga-da, Birleşen Milletler Guramasynyň Ynsanperwer Howa Gullugynyň ilkinji synag uçuşy şu gün Tigraýanyň demirgazyk-günbataryna geldi. Şeýlelik bilen, bular ynsanperwerlik ulgamynda gowy, oňyn ösüşler. Hawa, Meggi, soňra Stefano barada gürrüň ederis, soňra bolsa soraglaryň ikinji tapgyryna gaýdyp geleris. Şeýlelikde, ilki Meggi.
Sorag: Sag bol, Farhan. Grains-iň başlangyjy boýunça, diňe tehniki sorag, resmi beýanat bolarmy, eger biz giň metbugatda haýsydyr bir ýurduň ýa-da partiýanyň garşydygyny eşitmesek, ol täzelenermi? Ýagny, ýa-da diňe... eger biz 19-njy noýabrda hiç zat eşitmesek, bu awtomatiki usulda bolarmy? Mysal üçin, güýç... dymmagy bozmak?
Metbugat sekretarynyň orunbasary: Her niçigem bolsa size bir zat aýdarys diýip pikir edýärin. Ony gören wagtyňyz bilersiňiz.
B: Gowy. Meniň ýene bir soragym: [Sergeý] Lawrowyň okaýşynda diňe Däne başlangyjy agzalýar. Aýdyň, Baş sekretar bilen jenap Lawrowyň arasyndaky duşuşyk näçe wagt dowam etdi? Mysal üçin, olar Zaporožžýa barada gürleşdiler, ony demilitarizasiýa etmelimi ýa-da tussaglary alyş-çalyş etmek, ynsanperwerlik we ş.m. barmy? Başga-da gürleşmeli köp zatlar bar. Şeýlelik bilen, ol diňe däne önümlerini agzady.
Ýerleşdirilen wagty: 2022-nji ýylyň 18-nji noýabry